تبلیغات
پایگاه مبارزه با مواد مخدر

پایگاه مبارزه با مواد مخدر
 
نویسندگان
نظر سنجی
بیشترین علاقمندی شما در این وبسایت؟






مواد مخدر ؛ حرام یا مباح !؟

مواد مخدر و جنبه های شرعی آن ( بررسی حرمت اضرار به نفس ):

پدیده اعتیاد و ناهنجاری های رفتاری ناشی از كاربرد مواد مخدر ، بی شك یكی از معضلات بزرگ امروز جامعه بشری به شمار می آید و صاحب نظران و آگاهان متعهد تردیدی ندارند كه حل این معضل اجتماعی نیازمند مبارزه ای مستمر و همه جانبه از ابعاد نظامی ، انتظامی و سیاسی تا تلاشهای اقتصادی و فرهنگی می باشد . و نیز از دید اندیشمندان پنهان نیست كه از میان انواع مبارزه ، ریشه ای ترین تلاش در راه مقابله با این پدیده شوم كه بتواند جامعه را در مسیر پیشگیری از این آفت واكسینه كند ؛ پرداختن به فعالیت فرهنگی در زمینه های گوناگون اعتقادی ، فكری ، هنری ، تبلیغی و ... است چرا كه تلاش بی وقفه فرهنگی تضمین كننده بهره دهی فعالیت سایر بخشها می باشد .

 

نكته مهم در كیفیت تقابل فرهنگی با مشكل مواد مخدر ، توجه به ویژگیهای فرهنگی هر جامعه بالاخص در بعد عقاید مذهبی ـ با توجه به نقش مهم و اساسی مذهب در زندگی انسانها ـ می باشد .

 

جوامعی كه اكثر افراد آن از مردم مسلمان و معتقدان به احكام نورانی اسلام تشكیل یافته است ، بر عهده دست اندر كاران مسایل فرهنگی و اندیشمندان این جوامع است كه تا تبیین معارف ، اخلاقیات و احكام دین ؛ جامعه و به ویژه جوانان را از ورطه مفاسدی مانند مواد مخدر باز دارند و وظیفه و تكالیف شرعی هر فرد را در این باره مشخص كنند تا بتوانند جامعه را به سوی مدینه فاضله ای كه ضامن سعادت دنیا و آخرت است سوق دهند .

 

بنابراین یكی از گامهای بلند در امر مبارزه با مواد مخدر ، تحقیق در زمینه حكم فقهی و روشن شدن تكلیف شرعی آن است . حال اگر در منابع و ادله استنباط احكام اولیه اسلام ، عنوان یكی از محرمات شرعی بر مواد مخدر منطبق باشد باید بر اساس آن حكم فقهی عمل نمود و اگر در عناوین احكام اولیه ، دلیل بر حرمت یافت نشد و ادله برائت حاكم شد ، در این صورت بر اساس مقتضیات زمانی ، مكانی و مصالح اجتماعی كه تشخیص آن از وظایف ولی فقیه و مجتهد جامع الشرایط است ، در چارچوب احكام ثانویه كه آنها نیز هماننداحكام اولیه ، حكم الله و نظر شرع مقدس هستند ، وظیفه و تكلیف دینی مردم مشخص خواهد شد .

 

ازعناوینی كه جای تحقیق وبررسی دارد واحتمال اندراج مواد مخدردرآنهاهست،می توان به عنوانهای« فساد » ،« سكر» ، « اسراف و تبذیر » اشاره كرد .

 

یكی دیگر از موضوعات قابل بررسی موضوع « اضرار به نفس » است كه در اینجا به این موضوع می پردازیم . ابتدا باید حكم اضرار به نفس از منابع و ادله فقهی به شیوه استنباط دیگر احكام اسلامی مشخص گردد و سپس تحقیق از اینكه آیا استعمال مواد مخدر از مصادیق اضرار به نفس به شمار می آید و تابع حكم آن می باشد یا نه .

 

نقد و بررسی اجمالی ادله ای كه در اثبات حرمت اضرار به نفس به آنها تمسك شده است :

 

 

آیه تهلكه :

و لا تلقوا بایدیكم الی التهلكه

 

گروهی از فقیهان شیعه و سنی برای استنباط حكم اضرار به نفس به این آیه استدلال كرده اند به این بیان كه معنای تهلكه فنا و نابودی باشد . در این صورت نهی در آیه مولوی خواهد بود و حكم به حرمت مشخص می شود ( اگر به معنای عذاب باشد نهی ارشادی است ) .

 

بر اساس این مفاد كه از آیه استنباط می شود انجام و تحقق هر گونه فعلی از ناحیه مكلف كه موجب از بین رفتن توان و قدرت او و به عبارت دیگر هر نوع عملی كه از نظر عرف ، غالباً‌ زمینه نابودی توانایی ها را فراهم می آورد ، مشمول نهی و حكم تحریم قرار خواهد گرفت .

 

به عبارت دیگر آیه مطلق بوده و هر چه موجب هلاكت گردد به مقتضای اصاله التطابق بین ظهور و مراد جدی ، در مراد جدی آیه شریفه داخل است . خواه چنین امری در جنبه افراط باشد و خواه تفریط . در قالب یك مثال : چنانكه بخل و امساك از انفاق در زمان جنگ سبب از بین رفتن نیرو و تسلط دشمن می گردد ، تبذیر و انفاق جمیع دارایی نیز ، فقر و تنگدستی را در پی دارد كه این نیز موجب هلاكت در زندگی و نابودی مروت و كرامت انسان خواهد شد .

در تفسیر المیزان بیان شده كه اختلاف روایات در معنی آیه ، مؤید آن است كه مفاد آیه مطلق است و شامل افراط و تفریط می شود .

 

یكی دیگر از مؤیدات ، فهم فقیهان دو فرقه از مفاد آیه است .

از علمای شیعه مرحوم شهید اول در « ذكری » ، شیخ انصاری، صاحب « حدائق » و صاحب جواهر .

از علمای اهل سنت ابواسحاق شافعی ، عبدالرحمن بن ابی عمر حنبلی و ابن قدامه هستند .

 

بنابراین استفاده حرمت نسبت به اعمالی كه القای توانی و یا القای نفس به سوی ضیاع و سقوط به حساب می آیند ، بی اشكال خواهد بود .

 

 


آیه قتل :

لا تقتلوا انفسكم ... .

 

مقدس اردبیلی ، مراد از قتل را جلوگیری از وارد كردن ضرب و جرح بر بدن می داند .

 

یعنی زدن و مجروح كردن و هر نوع ضرری كه به طور عادی موجب مرگ و كشته شدن نمی شود بلكه به نحوی ، انسان آسیب می بیند و متضرر می شود .

 

علمای دیگری مثل شیخ طوسی و صاحب جواهر هم اینگونه استدلال كرده اند ولی در بهره جویی از این آیه برای حرمت اضرار به نفس جای تأمل است .

 

 

حدیث لاضرر :

من النبی ـ صلی الله علیه و آله ـ لاضرر و لا ضرار فی الاسلام

 

اولین حدیثی كه از مفاد آن برای حكم اضرار به نفس می توان استفاده كرد همین حدیث موثق زراه است و از قدیم مورد توجه ویژه فقها و عالمان اسلامی بوده و بحثهای زیادی در اطرافش صورت گرفته و به عنوان یك قاعده از آن یاد شده است.

 

ضرر از واژگان مشترك عربی و فارسی است و استعمال فراوانی دارد و به معنای نقص و كاستی می باشد . خواه در امور مالی ، جانی و یا عرضی .

 

 

روایت تحریم خمر و میته :

در این روایت ، ابتدا راوی علت حكم چهار چیز را از امام ابی جعفر ـ علیه السلام ـ سئوال می كند و امام ـ علیه السلام ـ قبل از جواب دادن به سئوالها ، یك قاعده كلی را درباره علت و فلسفه حرمت و حلیت اشیا بیان می نماید و می فرماید : احكامی را كه خداوند متعال جعل كرده ، و بعضی اشیا را حلال و برخی را حرام دانسته ، نه به خاطر تمایل به حلال و بی رغبتی به حرام بوده بلكه بر اساس مصالح و مفاسدی بوده كه بر طبق آنها ، جعل حرمت و حلیت كرده است .

 

هر آنچه به مصلحت مردم بوده ، حلال و آنچه موجب ضرر و زیان آنان بوده حرام نموده است . در نتیجه حضرت یك ضابطه و قاعده كلی را برای تحریم و تحلیل بیان كرده اند .

 

 

حدیث فقه الرضا علیه السلام:

حضرت می فرمایند خداوند هیچ خوردنی و نوشیدنی را مباح نكرده مگر اینكه در آن منفعت صلاحی باشد و چیزی را حرام نكرده مگر آنكه در آن ضرر و فسادی باشد ... .

 

و در ادامه می فرماید : و كل مضر یذهب بالقوه او قاتل ، فحرام .

 

این قسمت به صورت بك كبرای كلی مطرح شده و در آن هر شی مضری كه انسان را ناتوان سازد و یا اینكه وی را به هلاكت برساند مورد تحریم قرار گرفته است .

 

 

روایاتی كه در رفع تكلیف ضرری وارد شده است:

محمد بن حسن حر عاملی در بحث حرمت اضرار به نفس به روایات دیگری استدلال كرده اند . مورد این روایات جایی است كه به خاطر وجود ضرر ، شارع مقدس دست از حكم خود برمی دارد و حكم دیگری كه مناسب با حال مكلف است جعل می نماید كه در ابواب مختلف فقهی به چشم می خورد از جمله در باب مسوغات تیمم ، هنگامی كه به جا آوردن حج مستلزم ضرر بدنی باشد ، موردی كه روزه گرفتن برای شخص ضرر داشته باشد ، یكی از شرایط امر به معروف و نهی از منكر عدم توجه ضرر مال و جانی می باشد و ... .

 

البته این استدلال را می توان نقد كرد به اینكه این موارد را شارع مقدس از باب امتنان و سهولت بر بندگان رفع نموده و رفع تكلیف ضرری نمی تواند دلیل بر حرمت اضرار به نفس باشد . از طرفی گاه هدف مهم تری در نظر شارع مقدس می باشد كه برای رسیدن به آن هدف ممكن است ضررهایی هم متوجه انسان شود. ولی ارتكاب آن از نظر شارع ثواب هم دارد . مثل جهاد و یا امر به معروف و نهی از منكری كه انجام آن ضروری است .

 

 

روایات تحریم اكل طین : روایاتی كه از خوردن گل منع می كند:

مرحوم صاحب ریاض در باب اطعمه و اشربه در مبحث تحریم اشیای ضاره به این روایات استدلال می كند به این بیان كه تحلیلی عام است و هر آنچه كه ضرر و زیان و ضعف در بدن ایجاد كند حرام خواهد بود .

 

این روایات چند دسته هستند و مواردی را كه صاحب ریاض به آنها استدلال نموده ازاین قرار است :

1ـ روایاتی كه ضمن برشمردن آثار ، مسأله عقوبت و مؤاخذه را نیز مطرح می سازد .

2ـ روایاتی كه خوردن گل را شركت در قتل نفس دانسته و یا به تعبیر دیگر اعانه بر قتل نفس شمرده است .

3ـ روایاتی كه از خوردن گل منع و نهی می كند و علت آن را اعانه بر قتل نفس می شمارد .

 

البته به این استدلال نیز می توان چنین نقد وارد كرد كه علت حرمت اكل طین ضرر و زیان آن نیست و بلكه حرمت آن تعبدی است زیرا حتی مقدار كم آن هم حرام است در صورتی كه می دانیم مقدار كم آن ضرری ندارد و بر فرض پذیرش در آن مواردی جریان دارد كه اعانه بر قتل و زمینه برای هلاكت نفس باشد .

 

 

اقوال فقها:

به دنبال تحقیق در منابع فقه و تفحص از ادله حكم اضرار به نفس در آیات و روایات ، آگاهی یافتن از آرای فقها و بزرگان دین ضروری به نظر می رسد .

 

برخی از علمای شیعه در مسأله حرمت اضرار به نفس مدعی اجماع شده اند :

 

مرحوم نراقی معتقد است : الاصل فی الاشیاء الضاره بالبدن الحرمه .

 

مرحوم صاحب ریاض در این مورد می فرماید : السموم القاتله و الاشیاء الضاره حرام طلها بجمیع اصنافها .

 

ابن ادریس حلی نیز قایل به « وجوب نفع المضار عن النفس » می باشد .

 

علاوه بر ادعای اجماع برای حرمت اضرار به نفس از سوی فقیهانی بزرگ مانند مرحوم صاحب ریاض مطرح شده كه از مشاهده و تأمل آنها این نكته آشكار می شود كه حكم اضرار به نفس در میان متقدمین شهرت دارد و روایات در صدد بیان حكم كلی اضرار به نفس هستند .

 

 

حكم عقل:

از مهم ترین ادله قایلین به حرمت اضرار به نفس و وجوب نفع مضرات از خویش ، تمسك به حكم عقل است .

 

فقیهان بزرگواری چون شیخ الطائفه ابوجعفر طوسی ، ابن ادریس ، محقق حلی ، شهید اول ، صاحب جواهر و شیخ انصاری قایل به حرمت اضرار به نفس می باشند . استدلال آنان تركیب یافته از صغری و كبرایی است كه در صورت پذیرش این دو قضیه فتوا به عدم جواز اضرار به نفس بی اشكال خواهد بود . صغرای این قیاس را قانون « وجوب دفع المضار عن النفس عقلاً » تشكیل می دهد و كبرای آن را قاعده ملازمه حكم عقل و شرع یعنی « كل ما حكم به العقل ، حكم به الشرع » به خود اختصاص می دهد .

 

در علم كلام از ادله ای كه شناخت اصول و عقاید دینی را واجب می شمارد همین حكم عقل ( صغری ) است كه از آن به دفع ضرر محتمل یاد می كنند و عقل نه تنها ضررهای متیقن و حتمی را لازم الاجتناب می شمرد ؛ بلكه در مورد ضررهای احتمالی نیز چنین حكمی صادر می كند .

 

سیره عقلا و سیره متشرعین نیز از دلیلهایی هستند كه می توان گفت بر حرمت اضرار به نفس دلالت دارند . با مشخص شدن اجمالی نظر شرع مقدس و عقل در مورد موضوع اضرار به نفس ، نوبت به بیان چگونگی تشخیص و شناخت مصداقی این موضوع می رسد .

 

با توجه به اینكه ضرر ، موضوعی عرفی و حقیقی است و تحقق و وجودش از امور اعتباری و اختراع شرعی نیست كه خود شریعت ، حدود آن را تبیین نماید ، فقط در شریعت مكانیسمی فرا روی مكلفان قرار داده شده است كه بر اساس آن مكلف تا در بر تشخیص این موضوع گردد و به وسیله آن برای خویش در برابر تكلیف الهی ، جهت مورد پذیرش تدارك نماید .

 

این مكانیسم عبارت است از : مراجعی كه در فقه اسلامی مشخص گردیده تا به واسطه آنها ، شخص موضوع را بشناسد ، به طوری كه اگر این تشخیص مطابق با واقع بود ؛ مكلف انجام وظیفه كرده و اگر خلاف واقع بود از آنجا كه این شیوه تشخیص به وسیله خود شرع مقدس معرفی شده مكلف معذور خواهد بود . چون حجت شرعی در دست دارد .

 

اینك معرض مراجع تشخیص ضرر :

اولین مرجع ، شخص مكلف است و آنچه در نظر عقلا و عرف ضرر به حساب می آید ، برای او قابل تطبیق بر آن مورد خاص است .

 

دومین مرجع صلاحیت دار تشخیص ضرر ، عرف و عقلا می باشند . زیرا تفسیر موضوعات و تشخیص آنها ، البته زمانی كه موضوع ، عرفیه باشد به عهده عرف می باشد و به طور غیر مستقیم در حكم تأثیر دارد .

 

سومین مرجع ، كارشناس می باشد . روش و سیره عقلا رجوع به متخصص هر فن در زمینه تخصص و مهارتش می باشد و چنین مراجعه ای را واجب می شمرند و در شریعت نیز این سیره تأیید شده است تا جایی كه در موضوعی مثل جواز تقلید عامی از مجتهد ، عمده ترین دلیل را سیره عقلایی مزبور تشكیل می دهد .

 

رجوع به كارشناس و خبره در تشخیص ضرر از مصادیق بارز رجوع جاهل به عالم محسوب می شود .

 

چهارمین مرجع ، اخبار شخص موثق است .از آنجا كه مهم ترین دلیل حجیت خبر واحد راسیره عقلا تشكیل می دهد ، آنان همواره در تمامی امور معیشتی خویش بر خبر افرار مورد اطمینان تكیه می كنند و اگر انسان متحرز از كذب ، از ضرر بخش بودن ماده ای ، یا وجود ضرر در مسیری و مكانی خبر داد ؛ این خبر قابلا اعتماد و حجت است .

 

البته این نكته را نیز باید در نظر داشت كه این مراجع گاه ممكن است خطا كنند زیرا بر اساس تجربه های حسی و ظاهر ، عالم را تماشا می كنند و ممكن است از حقیقت به غفلت بگذرند ولی اكثراً تشخیص آنها مصادف با واقع است و از احتمال ناچیز بروز خطای آنها چشم پوشی می شود مگر آنكه از موارد مهم و خطیر در زندگی فردی و اجتماعی باشد كه در این صورت ،شریعت با ارشاد و تبیین موضوع و جعل احكام لازم از آن خطا جلوگیری می كند .

 

موضوعاتی مانند جهاد ، حدود ، قصاص و غیره كه مكلف آنها را ضرر به حساب می آورد ولی شارع با توجه به اینكه نبود چنین احكامی ضرر به حساب می آید و موجب نابودی حیات جامعه اسلامی می شود ؛ موضوع را مشخص می كند .

 

مسأله اضرار به نفس از نگاه شریعت و فقه اسلامی مورد بررسی مختصری قرار گرفت و مراجع تشخیص ضرر نیز ارایه گردید .

 

یكی از این مراجع نظریه كارشناس می باشد كه رجوع به اهل خبره امری بدیهی و مورد تأیید عقلا می باشد و بهترین مرجع برای بیان كیفیت و كمیت نیز همین مرجع است .

 

در اینجا خیلی مختصر اشاره ای می شود به نظریات این كارشناسان در مورد مواد مخدر كه آن را بلایی خانمانسوز ، ویرانگر و ماده ای خطرناك برای جسم و روح دانسته اند .

 

آمفتامین : ماده ای كه به طریق شیمیایی به شكل قرصهای رنگی تهیه شده و به صورت خوردن و گاه تزریق وریدی مصرف می شود .

 

برخی از صدها ضرر آن : كم شدن تعداد گلبولهای سفید خون ، سستی در جریان خون و منتهی شدن به مرگ ، ایجاد درد در قفسه سینه كه موجب سكته و مرگ می شود ، پریشانی و ناآرامی ، اغما و جنون ، تحریك دستگاه عصبی ، تشنج ، سوء تغذیه ، اختلال گوارشی ، روانی و ... .

 

اس ، تی ، پی : ماده نوظهوری كه خطرناك تر از ال ، اس ، دی است و ده برابر آن تأثیر دارد و ساعتهای متمادی شخص را در حال توهم و خیال نگه می دارد و باعث ضربان سریع قلب و بالارفتن فشار خون ، حالت تهوع ، توهمات و خیالات بصری و دیدن اجسام غیر واقعی می شود .

 

ال ، اس ، دی : این ماده از قوی ترین تركیبات شیمیایی مصنوعی است و به صورت گرد سفید رنگ ، قرص و یا مایع صاف و روشن و بدون رنگ و بو و مزه یافت می شود و به صورت خوراكی یا تزریقی مصرف می شود .

باعث از كارافتادن قسمتهایی از مغز و ایجاد ضایعات مغزی می گردد كه منجر به تولید فرزندان ناقص می گردد و همچنین موجب مختل شدن حواس شده و در نتیجه رنگها را تیره و یا سفید و سیاه و رنگی می كنید ، ترس و اندوه شدید كه فرد را به طرف خودكشی می كشاند ، مسومیت تشدید و اختلال در اعصاب و ... از آثار آن می باشد . یك میلی گرم آن می تواند عاقل ترین مردم را برای ساعات طولانی به عالم جنون و بی مبالاتی بكشاند .

 

تریاك : ماده ای است از گیاه خشخاش و مصرف آن به صورت دودكردن و یاخوردن می باشد .

 

اثرات سوء آن : اختلال در دستگاه مركزی اعصاب و ناتوانی آن ، ایجاد كندذهنی ، كودنی ، سرگیجه ، تنگی نفس ، برونشیت و آمادگی ابتلا به بیماری سل كه گاه منجر به مرگ می شود و همچنین باعث بیماریهای قلبی ، كندی تپش قلب و خفگی قلب شده و اثرات سوء بسیاری نیز بر دستگاه گوارش دارد از جمله از كار افتادن كبد كه یكی از اعضای مهم این دستگاه است .

 

علاوه بر زیانهای جسمی ، آثار روحی وخیمی دارد و هر چه مدت اعتیاد بیشتر شود عواطف و احساسات كم تر می شود و هوش و حافظه و صفتهای پسندیده از انسان گرفته می شود .

 

این ماده خطرناك و فریبنده اثرات به ظاهر جذابی نیز دارد كه باعث روی آوردن برخی به این ماده سمی می شود . از جمله اینكه پس از مصرف روح انسان در یك حالت نشاط و كیف لطیفی فرو می رود . احساس می كند ایده هایش روشن و تصوراتش تحریك شده و از همه مهم تر اینكه شخص از تأثیرات خارجی یا محیطی فاصله می گیرد و گرایش شدیدی به آرامش پیدا می كند . زیرا اعصابش آرام و اراده سست شده و در خیال فرو می رود و خود را دارای روشن بینی زیاد، قدرت فهم بالا و قضاوت هوشیارانه می بیند .

 

اما این تأثیر ها زودگذر و موقت است و به موازات ظهور این حالات ، به تدریج وابستگی و در واقع بندگی و بردگی آغاز می شود و حالت ضعف و ضایعات فیزیكی و روانی و اجتماعی افزایش می یابد و باعث زوال شخص می شود .

 

حشیش، بنگ، ماری جوانا ، چرس : ماده ای قهوه ای رنگ كه از گل و ساقه گیاهی به نام شاهدانه هندی به دست می آید . دانه های فندقی شكل دارد كه از برگ آن ماده سمی حشیش گرفته می شود .

 

به صورت مخلوط با آب و یا مثل توتون در سرقلیان یا چپق یا پیپ و یا داخل سیگار و یا جویدن و یا در دهان گذاشتن استفاده می شود .

 

زیانهای بسیاری بر مغز و اعصاب ، دستگاه گوارش ، جهاز هاضمه ، قلب و دستگاه گردش خون و همچنین مجاری تنفس و حواس دارد . آثار سوء دیگری نیز بر روح و روان و تولید نسل و قوای جنسی دارد كه حتی ذكر مختصر آنها بسیار به طول می انجامد .

 

مرفین ، هرویین و كدیین : از مشتقات تریاك و خشخاش می باشند و اثرات سوء آنها نیز مانند دیگر مواد مخدر بسیار زیاد می باشد و برتمام اعضای بدن اثر سوء دارد و در بسیاری موارد منجر به مرگ می شود و در واقع یك مرگ تدریجی است كه ابتدا زیبا و دارای خواص خیلی خوبی جلوه می كند ولی بعد از مدت بسیار كمی قدرت تخریب و ویرانگری خود را نشان می دهد ولی افسوس كه در بسیاری از موارد به علت ضعف اراده و آلودگی ، شخص معتاد قادر به ترك نمی باشد و در واقع مرگ او از همان زمان آغاز می شود .

 

بابررسی بسیارمختصری كه ازدلایل قرآن كریم و روایات ، حكم عقل ، اقوال علما و فقیهان و نظریه كارشناسان بیان شد ؛ هر انسان فهیمی به راحتی درك می كند كه این مواد علاوه بر آثار سوئی كه بر جسم و روح انسان دارد ؛ آثار سوء اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی نیز به دنبال دارد .

 

ممكن است استفاده یك فرد از این مواد برای حكم به حرمت آنها خیلی جلب توجه نكند ولی هنگامی كه با دید وسیع تری تمام ضررهای فردی و اجتماعی آن در نظر گرفته شود . اگر چه در موارد بسیار استثنایی مثل مصرف دارویی آن هم تحت نظر متخصص بی اشكال خواهد بود ولی به طور كلی می توان این مواد را در ردیف هلاك كننده ها قرار داد و شكی نیست كه خود را در هلاكت قرار دادن بدون اینكه انگیزه مثبتی ( از نظر عقل و شرع ) باعث آن و یا اثر مطلوبی در پی آن باشد ؛ حرام خواهد بود




طبقه بندی: مقالات مواد مخدر، مواد مخدر و روانشناسی، مواد مخدر و جامعه،
[ سه شنبه 22 مهر 1393 ] [ 07:52 ب.ظ ] [ رحمان نجفی ]
.: Weblog Themes By themzha :.

درباره وبلاگ


مقام معظم رهبری (مد ظله العالی)
امروز اگر مسوولین نظام جمهوری اسلامی با موادمخدر به سختی مبارزه می کنند، این یک جهاد بزرگ، یک حرکت بسیار عمیق در راه پیشرفت ملت ایران است.

آخرین مطالب
لیست آخرین مطالب
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :